وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی:
میتوان با تقویت بومگردی و صنایعدستی مهاجرت معکوس ایجاد کرد
آغاز دوباره گردشگری زیارتی و طبیعی ایران
پایگاه خبری افق و اقتصاد-سیدرضا صالحیامیری وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با تأکید بر نقش بومگردی و صنایعدستی در حفظ جمعیت روستایی، گفت: توسعه این بخشها میتواند به ایجاد اشتغال، پایداری معیشت و مهاجرت معکوس منجر شود و از آغاز دوباره جریان گردشگری زیارتی و طبیعی کشور و بازگشت تدریجی گردشگران خبر داد.
به گزارش پایگاه خبری افق و اقتصاد ؛ سیدرضا صالحیامیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، در حاشیه دیدار اعضای کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی، با تشریح محورهای مطرحشده در نشست مشترک با نمایندگان مجلس، از تدوین سناریوهای مختلف برای مدیریت گردشگری در شرایط جنگ، وضعیت بینابینی و شرایط ثبات خبر داد و گفت:
آنچه در نشست مشترک با کمیسیون صنایع مجلس مطرح شد، حول سه محور اصلی بود. محور نخست، تبیین سه سناریوی گردشگری در شرایط جنگ، شرایط نه جنگ و نه صلح و شرایط ثبات و آرامش بود تا مشخص شود در هر وضعیت چه اقداماتی باید در سطح ملی انجام شود.
اگر قرار است گردشگری فعال شود، باید تصویر جدیدی از ایران به جهانیان معرفی کنیم. در این تصویر جدید، جنوب کشور یکی از کانونهای اصلی خواهد بود.
هرمزگان، جزایر ایرانی در منطقه عمومی هرمزگان، بوشهر، سیراف و سازههای تاریخی این مناطق و همچنین خوزستان با تجربه تاریخی جنگ، شهادت و مقاومت، باید در کانون توجه قرار گیرند.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به تمرکز بر مناطق جنوبی کشور اظهار کرد: در این مسیر، مسئله میناب به عنوان جنایت سوم آمریکا پس از هیروشیما و ویتنام مورد توجه قرار خواهد گرفت و باید تبیین و تشریح شود.
این محور جدید در کنار توسعه گردشگری دریایی از مکران و بلوچستان تا خوزستان دنبال خواهد شد.
وی دومین محور مورد بحث را آمادگی برای احیای سریع گردشگری پس از جنگ عنوان کرد و گفت: باید بلافاصله پس از پایان شرایط جنگی، زمینه فعالتر شدن گردشگری ایران نسبت به گذشته فراهم شود.
در شرایط فعلی به دلیل مسائل امنیتی و احتمال جنگ، وضعیت متفاوتی را تجربه میکنیم، اما اگر آمادگی لازم ایجاد شود، بلافاصله پس از جنگ، آژانسها، تورها و ظرفیتهای تبلیغاتی فعال خواهند شد و گردشگران را به مقاصد مختلف کشور هدایت خواهند کرد.
صالحیامیری همچنین با تأکید بر ظرفیتهای گردشگری زیارتی کشور اظهار کرد: ظرفیت بزرگی در حوزه گردشگری زیارتی مرتبط با دنیای اسلام وجود دارد؛ از مشهد مقدس و بارگاه امام رضا (ع) تا سایر مشاهیر و مراکز مذهبی کشور.
وی با اشاره به تمرکز وزارتخانه بر گردشگری داخلی گفت: امسال تمرکز ویژهای بر بومگردیها داریم و شعار هر روستایی، یک بومگردی را دنبال میکنیم.
سال گذشته ۲۹ هزار متقاضی تسهیلات بومگردی و صنایع دستی خرد به بانکها معرفی شدند و این رقم امسال افزایش خواهد یافت.
معتقدیم اگر به بومگردی روستایی و صنایع دستی که عمدتاً در قالب کارگاههای کوچک در شهرهای کوچک و روستاها فعالیت میکنند توجه شود، میتوان جمعیت روستاها را حفظ کرد.
اشتغال، معیشت، صنایع دستی، خوراک و پوشاک روستا، عناصر زنده نگه داشتن روستا هستند و این موضوع میتواند به مهاجرت معکوس منجر شود.
وی از برنامهریزی برای همکاری با سازمانهای بینالمللی خبر داد و افزود: در حوزه روایتسازی و تصویرسازی از جنایات رژیم کودککش و حاکمان بیخرد کاخ سفید علیه ایران، تعاملات بینالمللی را دنبال خواهیم کرد.
صالحیامیری همچنین بر ضرورت برآورد دقیق خسارتهای حوزه گردشگری تأکید کرد و گفت: باید حجم ریالی خسارتهای مستقیم و خسارتهای ناشی از عدمالنفع را مشخص کنیم؛ اینکه چه میزان گردشگر قرار بود وارد ایران شود اما جنگ مانع شد، چه میزان از گردش اقتصادی کشور کند شد و چه میزان بیکاری در این حوزه ایجاد شد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به حوزه میراث فرهنگی اظهار کرد: مسئله اصلی ما اکنون تصویرسازی برای سازمانهای بینالمللی و افکار عمومی جهان درباره جنایاتی است که علیه میراث فرهنگی ایران رخ داده است.
وزیر میراث فرهنگی با اشاره به خسارت واردشده به بناهای تاریخی گفت: در همین مجموعهای که امروز حضور داریم، حدود ۱۵ کاخموزه آسیب دیدهاند و این نشان میدهد کشورهایی که نسبت به تمدن ایران کینه دارند، به میراث کهن ایران آسیب وارد کردهاند. این موضوع مستندسازی شده و به سازمانهای جهانی بازتاب داده شده است.
بیش از ۴۰ خبرگزاری جهان را به ایران دعوت کردیم تا از نزدیک مستندسازی کنند و در حال پیگیری موضوع هستیم. در عین حال باید بلافاصله عملیات مرمت را آغاز کنیم تا ظرفیت بناها برای حضور گردشگران دوباره آماده شود.
بیش از ۲۰۰ هزار شیء تاریخی در مخازن امن نگهداری میشوند
صالحیامیری با اشاره به گستره خسارتها گفت: در ۲۰ استان خسارت ثبت شده که تهران، اصفهان و سپس سایر استانها درگیر این آسیبها بودهاند و اکنون همکاران ما در حال ارزیابی خسارت و تدوین برنامههای مرمتی هستند.
وی با تأکید بر حفاظت از اشیای تاریخی تصریح کرد: یکی از مهمترین موضوعات، صیانت از اشیای ارزشمند موزههاست. در همین مجموعه، بیش از ۲۰۰ هزار شیء ارزشمند تاریخی اکنون در مخازن امن نگهداری میشوند.
پس از جنگ ۱۲ روزه و همچنین جنگ اخیر، این اشیا از مخازن امن خارج نشدند و خوشبختانه آسیبی ندیدند.
آنچه امروز دنبال میکنیم، بازگشت به مسیر زندگی در حوزه میراث فرهنگی و گردشگری است؛ از خراسان تا کرمان و از کرمان تا گیلان.
وی همچنین از آغاز مجدد جریان گردشگری خبر داد و افزود: گردشگری زیارتی و طبیعی در ایران دوباره آغاز شده است.
اکنون در گیلان بیش از ۴۰ پرواز از عراق و عمان برقرار است و همین میزان پرواز نیز در مشهد انجام میشود؛ این نشان میدهد جریان گردشگری در شرایط نه جنگ و نه صلح نیز آغاز شده است.
صالحیامیری با اشاره به بازنگری در اهداف برنامه هفتم توسعه گفت: در برنامه هفتم پیشبینی شده بود در سال ۱۴۰۴ حدود ۸ میلیون و ۸۰۰ هزار گردشگر وارد کشور شوند و برای امسال نیز حدود ۱۰ میلیون گردشگر برآورد شده بود، اما با واقعیت جنگ، این ارقام نیازمند بازنگری است.
بر همین اساس، بازبینی برنامهها بر اساس مواد ۷۳ و ۸۳ قانون برنامه هفتم انجام شده و پیشنویس جدید برای بررسی به ریاست مجلس ارسال شده است تا بازنگری لازم برای حوزه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی انجام شود.
در نظام حکمرانی، جایگاه مجلس مشخص است و بهعنوان یک نهاد فرادستی، همه اجزای حاکمیت باید به مجلس پاسخگو باشند.
دولت نیز یکی از ارکان قدرت ملی است که در برابر مجلس پاسخگو خواهد بود و این ساختار قانونی کشور است.
وزیر میراث فرهنگی افزود: وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تعامل دائمی با مجلس دارد و در هفتههای اخیر در کمیسیونهای فرهنگی، عمران و صنایع حضور داشته و همچنین میزبان اعضای کمیسیونها در وزارتخانه بوده است.
برنامههای این وزارتخانه نیز متناسب با شرایط جنگی بازتنظیم شده و دیدگاههای نمایندگان در این زمینه دریافت شده است.
وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به انتظارات این وزارتخانه از مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: نخستین انتظار ما این است که مجلس بلافاصله پس از بازگشایی، اصلاح قانون برنامه هفتم را در دستور کار قرار دهد؛ زیرا در این برنامه، شرایط فورسماژور از جمله وضعیت جنگ پیشبینی نشده بود.
ما جنگ ۱۲ روزه را پشت سر گذاشتیم، سپس وارد جنگ اخیر شدیم و اکنون حدود سه ماه از آن شرایط گذشته است؛ بنابراین بخشی از شاخصهای برنامه هفتم دیگر قابلیت تحقق یا برنامهریزی برای تحقق را ندارند.
وی با اشاره به عملکرد این وزارتخانه در اجرای برنامههای توسعهای گفت: در سال ۱۴۰۳ جزو دستگاههای برتر در تحقق برنامهها بودیم و برای سال ۱۴۰۴ روی جذب ۸ میلیون گردشگر برنامهریزی کرده بودیم که حتماً محقق میشد.
همچنین برای امسال نیز پیشبینی ما بیش از ۱۰ میلیون گردشگر بود، اما با ورود کشور به شرایط جنگی، پروازها متوقف شد و مسئله امنیت به اولویت نخست گردشگران تبدیل شد.
هر گردشگر برای سفر به یک کشور سه مؤلفه را بررسی میکند؛ نخست جذابیت مقصد که ایران جزو ۱۰ قدرت برتر جذاب جهان محسوب میشود، دوم امنیت که طبیعتاً در شرایط جنگی بر تصمیم گردشگران اثر میگذارد و سوم زیرساختها که اگرچه در این حوزه شرایط مناسبی داریم، اما برای میزبانی از بیش از ۱۰ میلیون گردشگر همچنان نیازمند توسعه زیرساختها هستیم.
نخستین مطالبه ما از مجلس، بازنگری در قانون برنامه هفتم متناسب با واقعیتهای موجود است. در این برنامه برای ما رشد ۸ درصدی، ایجاد سالانه ۱۰۰ هزار شغل و تکالیف متعددی در مواد ۷۲ و ۷۳ و تبصرههای مرتبط تعیین شده که در شرایط فعلی تحقق کامل آنها ممکن نیست؛ بنابراین ارزیابی مجدد و اصلاح برنامه بهعنوان یک متمم ضروری است.
وی در ادامه با اشاره به خسارتهای واردشده به حوزه میراث فرهنگی گفت: برآورد ما فقط در حوزه میراث فرهنگی و بر اساس فهرست بهای سال ۱۴۰۴، حدود ۷.۵ همت خسارت است که با مبنای قیمتهای سال ۱۴۰۵ قطعاً به بیش از ۱۰ همت خواهد رسید.
در حوزه گردشگری نیز خسارتهای مستقیم و غیرمستقیم قابل توجهی وجود دارد. میزان اشغال هتلها که در نوروز سال گذشته حدود ۸۰ درصد بود، امسال به حدود ۹ درصد رسیده و این کاهش جدی، فشار زیادی بر فعالان این حوزه وارد کرده است.
وی با اشاره به هزینههای سنگین مراکز اقامتی اظهار کرد: مجموعه بزرگی از کارکنان، نیروهای تخصصی، خدماتی و کارگران در این صنعت فعالیت میکنند و نگهداری هتلها هزینههای بالایی دارد. بسیاری از این مراکز نهتنها سودی نداشتند، بلکه حتی قادر به تأمین هزینههای خود نیز نبودند.
تفویض اختیار رئیسجمهور به وزرا و استانداران تصمیمی مسئولانه بود
برای این شرایط، بستههای حمایتی پیشنهاد کردهایم؛ زیرا حدود ۲۳ هزار مرکز اقامتی و گردشگری در کشور فعالیت دارند و لازم است در حوزه بیمه، مالیات، اقساط بانکی و چکهای برگشتی آنها تجدیدنظر صورت گیرد. این مطالبات جامعه صنفی گردشگری کشور است.
مجلس در این زمینه باید به کمک ما بیاید؛ هم در حوزه بودجههای متمم و هم در حوزه افزایش اختیارات.
صالحیامیری در بخش دیگری از سخنان خود، افزایش اختیارات دولت در شرایط جنگی را ضروری دانست و افزود: به نظر من، مجلس باید در حدود اختیارات دولت و اعضای کابینه بازنگری کند.
در شرایط جنگ، رئیسجمهور مسئولانه تصمیم گرفت بخشی از اختیارات خود را بر اساس قانون اساسی به وزرا و استانداران تفویض کند.
به نظر میرسد نیازمند آن هستیم که مجلس در این زمینه ورود کند و حدود اختیارات استانداران، وزرا و مدیران ارشد دولت را در شرایط جنگی مشخص کند؛ زیرا تصمیمگیری سریع، اختیار در واردات کالاهای اساسی، نحوه تعامل اقتصادی با کشورهای همسایه و تصمیمات فوری در شرایط فورسماژور، از موضوعاتی است که مجلس باید در دوره جدید به آنها بپردازد.
