ركوردشكنی در تولید نفت، گاز و جمع آوری گازهای مشعل
پایگاه خبری افق و اقتصاد-دولت چهاردهم در حالی وارد سومین سال فعالیت خود شده است که صنعت نفت ایران، همزمان با اجرای طرح های توسعهای و افزایش ظرفیت تولید، با چالش های ناشی از تحریم، جنگ و محدودیت های عملیاتی نیز مواجه بوده است. با این حال، اجرای پروژه های توسعهای، حفاری و تعمیر چاه ها، افزایش ظرفیت تأسیسات فرآورشی و بهکارگیری فناوری های جدید، زمینهساز ثبت رکوردهای تازه در تولید نفت و گاز شده است.
به گزارش پایگاه خبری افق و اقتصاد ؛ افزایش ۲۳۰ هزار بشکهای تولید نفت خام، ثبت رکورد تولید حدود ۷۳۰ میلیون مترمکعب گاز در روز در میدان مشترک پارس جنوبی، افزایش ۵۱ میلیون مترمکعبی تولید گاز خام و شتاب گرفتن طرحهای جمعآوری گازهای همراه و مشعل از مهمترین دستاوردهای این دوره به شمار میرود؛
روندی که به گفته مدیر نظارت بر تولید نفت و گاز شرکت ملی نفت ایران، با وجود شرایط جنگی و آسیب به بخشی از تأسیسات، متوقف نشده است.
رضا خیلائی، مدیر نظارت بر تولید نفت و گاز شرکت ملی نفت ایران، ضمن تشریح مهمترین اقدامات انجامشده در حوزه تولید نفت و گاز، از برنامهریزی برای جمعآوری ۳۶.۳ میلیون مترمکعب گاز همراه در روز تا پایان سال ۱۴۰۵ خبر داد و درباره روند بازگشت ظرفیتهای آسیبدیده پارس جنوبی، توسعه میادین گازی و عملکرد کارکنان صنعت نفت در دوران جنگ توضیح داد.
در دولت چهاردهم میزان افزایش تولید نفت خام چقدر بوده و این افزایش تولید از چه میادینی حاصل شده است؟
وزارت نفت و به تبع آن شرکت ملی نفت ایران، از ابتدای دولت چهاردهم اقدامات گستردهای را برای افزایش و تثبیت تولید نفت و گاز در دستور کار قرار داده و در این زمینه به رکوردهای قابل توجهی دست یافته است.
در حوزه نفت خام، با اجرای طرحهای توسعه میادین، حفاری و تعمیر چاهها، افزایش ظرفیت برخی تأسیسات فرآورشی، شیرینسازی و نمکزدایی نفت خام، موفق شدیم ۲۳۰ هزار بشکه در روز به ظرفیت تولید نفت خام کشور اضافه کنیم. این افزایش تولید، در نهایت به رشد صادرات و افزایش درآمدهای ارزی کشور منجر شده است.
از جمله اقدامات مؤثر در این زمینه میتوان به حفاری و راهاندازی چاههای میدان مشترک آزادگان جنوبی، ادامه حفاری و توسعه میادین سپهر و جفیر در منطقه غرب کارون، نصب تعدادی پمپ درونچاهی برای افزایش ضریب بازیافت، اصلاح تأسیسات سطحالارضی، چندراههها و خطوط انتقال نفت خام، تعویض پمپهای درونچاهی و اصلاح خطوط انتقال به سمت تلمبهخانهها اشاره کرد.
همچنین راهاندازی واحد نمکزدایی متمرکز اهواز با ظرفیت فرآورش ۲۵۰ هزار بشکه در روز، حفر چهار حلقه چاه در میدان خشت و سه حلقه چاه در میدان دهلران، ارتقای پمپهای انتقال نفت واحدهای بهرهبرداری، راهاندازی واحد فرآورش مرکزی آزادگان با ظرفیت ۳۲۰ هزار بشکه در روز شامل چهار ردیف ۸۰ هزار بشکهای، ارتقای ظرفیت نمکزدایی مارون ۵ و انجام اقدامات تعمیراتی روی چاهها، در افزایش تولید نفت خام مؤثر بوده است.
در میدان یاران نیز با حفاری و راهاندازی دو حلقه چاه توسعهای، تعویض ۱۲ پمپ درونچاهی و راهاندازی خط لوله ۱۲ اینچ از چندراهه به واحد بهرهبرداری یادآوران، موفق به افزایش ۱۰ هزار بشکهای تولید نفت شدیم.
در میدانهای سپهر و جفیر نیز با حفاری هشت حلقه چاه و نصب سه پمپ درونچاهی، حدود ۳۰ هزار بشکه در روز به تولید نفت اضافه شد که این طرح در قالب قرارداد IPC در حال اجراست.
در حوزه تولید گاز خام چه میزان افزایش تولید داشتهایم و آیا رکورد تولید در میدان مشترک پارس جنوبی جابهجا شده است؟
در حوزه تولید گاز خام، در سال ۱۴۰۳ نسبت به سال ۱۴۰۲ حدود ۳۵ میلیون مترمکعب در روز افزایش تولید داشتیم که تمام این گاز به شبکه داخلی شرکت ملی گاز ایران تحویل شد.
در پایان سال ۱۴۰۴ نیز با اجرای پروژههای توسعهای و حفاریهای جدید، تولید گاز خام به یک میلیارد و ۱۲۱ میلیون مترمکعب در روز رسید.
این میزان تولید حاصل تولیدی شدن و در سرویس قرار گرفتن ۳۰ حلقه چاه جدید در میادین گازی، بهویژه میدان مشترک پارس جنوبی، بوده است.
در مجموع، در دولت چهاردهم توانستیم ۵۱ میلیون مترمکعب در روز به تولید گاز خام کشور اضافه کنیم.
در میدان مشترک پارس جنوبی نیز با همکاری و تلاش شبانهروزی کارکنان شرکت نفت و گاز پارس، تولید در آذرماه سال گذشته به حدود ۷۳۰ میلیون مترمکعب در روز رسید که رکورد جدیدی برای تولید گاز از این میدان محسوب میشود.
با توجه به شرایط جنگی، آیا تولید میادین متوقف شد؟ همچنین درباره توسعه سایر میادین گازی چه اقداماتی انجام شده است؟
در کنار توسعه پارس جنوبی، طرحهای متعددی برای افزایش تولید از میادین گازی خشکی نیز اجرا شد. یکی از این طرحها، توسعه میدان توس در شمال شرق کشور بود که با توجه به اهمیت تأمین گاز بهویژه در فصل سرد سال، حدود ۳ میلیون مترمکعب گاز در روز از این میدان تولید و در بهمنماه سال گذشته به ظرفیت تولید کشور اضافه شد.
در جریان جنگ ۴۰ روزه نیز، با وجود فشار بسیار زیادی که بر کارکنان عملیاتی وجود داشت، فعالیتهای توسعهای متوقف نشد.
با تکمیل طرح زودهنگام میدان خارتنگ، در مرحله نخست حدود ۳ میلیون مترمکعب گاز در روز از این میدان وارد مدار تولید شد و قرار است این میزان به ۵ میلیون مترمکعب افزایش یابد.
در کنار این اقدامات، برای نخستینبار تولید گاز از فاز دوم میدان آغار نیز محقق شد و در میدان دی حدود ۳ میلیون مترمکعب در روز افزایش تولید داشتیم.
همچنین با راهاندازی ایستگاه تقویت فشار گاز وراوی، زمینه افزایش حدود ۴ میلیون مترمکعب در روز تولید و تسهیل ارسال گاز به پالایشگاه پارسیان فراهم خواهد شد.
پس از آسیب واردشده به پالایشگاههای پارس جنوبی، چه میزان گاز پس از بازسازی و فرآورش مجدد به مدار تولید بازخواهد گشت؟
در پی حمله دشمن در ۲۷ اسفندماه سال گذشته و آسیب به چهار پالایشگاه پارس جنوبی، بخشی از ظرفیت فرآورش گاز کشور از مدار خارج شد.
با این حال، در همان روزهای ابتدایی تلاش شد با استفاده از سایر ظرفیتهای پالایشگاهی، بخشی از این گاز مجدداً وارد مدار شود و در فروردینماه بخشی از نیاز شبکه گاز کشور تأمین شد.
در ادامه نیز با اقدامات عملیاتی شرکتهای نفت و گاز، پیشبینی میشود پیش از آغاز فصل سرد سال، بنا بر اعلام وزیر نفت، حدود ۹۵ میلیون مترمکعب گاز در روز به ظرفیت موجود اضافه و به شبکه سراسری ارسال شود.
شرکت ملی نفت ایران در حوزه تولید گاز با محدودیت تولید مواجه نیست و با ادامه عملیات بازسازی پالایشگاههای آسیبدیده و استفاده از ظرفیتهای خالی سایر پالایشگاهها، امکان بازگشت تدریجی این گاز به شبکه فراهم خواهد شد در دولت چهاردهم چه میزان گاز همراه و گازهای مشعل جمعآوری شده و تا پایان امسال چه میزان افزایش خواهد یافت؟
جمعآوری گازهای همراه و مشعل یکی از برنامههای مهم و کلیدی وزارت نفت و شرکت ملی نفت ایران در دولت چهاردهم است.
در برنامه هفتم توسعه نیز تکالیف مشخصی برای شرکت ملی نفت ایران در این زمینه در نظر گرفته شده که باید تا پایان برنامه محقق شود.
از سال ۱۴۰۳ تاکنون، با راهاندازی کارخانههای گاز مایع ۳۱۰۰ و ۳۲۰۰ و اجرای بخشی از طرحهای کوتاهمدت، روند جمعآوری گازهای مشعل شتاب گرفته است.
پیش از استقرار دولت چهاردهم، میزان جمعآوری گازهای مشعل حدود ۵.۲ میلیون مترمکعب در روز بود که با تلاش شبانهروزی کارکنان، این رقم در پایان سال ۱۴۰۴ به ۱۵.۳ میلیون مترمکعب در روز افزایش یافت.
با توجه به شتاب گرفتن پروژههای جمعآوری گازهای مشعل و تأکید رئیسجمهوری و وزیر نفت بر تسریع این طرحها، پیشبینی میکنیم تا پایان سال ۱۴۰۵ میزان جمعآوری گازهای همراه و مشعل به ۳۶.۳ میلیون مترمکعب در روز برسد؛ رقمی کمنظیر که بخش قابل توجهی از تکالیف قانونی برنامه هفتم توسعه را محقق خواهد کرد.
جمعآوری این گازها علاوه بر کاهش آلایندگیهای زیستمحیطی، میتواند خوراک مورد نیاز صنایع پتروشیمی را تأمین، درآمد جدیدی برای کشور ایجاد و بخشی از نیاز شبکه سراسری گاز را نیز تأمین کند.
در یک سال گذشته دو دوره جنگ را پشت سر گذاشتهایم. عملکرد کارکنان شرکت ملی نفت ایران در تولید و صادرات نفت در این شرایط چگونه بود؟
در یک سال گذشته و در جریان دو جنگ، کارکنان شرکت ملی نفت ایران در بخشهای عملیاتی، شرکتهای تابعه، حراست و حوزه صادرات، با تمام توان پای کار تولید ماندند.
با وجود تهدیدهای دشمن و فشارهای عملیاتی، هیچ کاهش پایداری در تولید نفت خام نداشتیم و توانستیم تولید را مطابق برنامههای تعیینشده حفظ کنیم. حتی در مقاطعی به رکوردهای قابل توجهی در صادرات نفت خام دست یافتیم.
البته در پی حملات دشمن به برخی تأسیسات نفتی، در مقطعی کوتاه شاهد تأثیر منفی بر تولید بودیم، اما با اقدامات سریع و هماهنگ، تولید به شرایط قبل بازگشت.
همزمان، با تکمیل و راهاندازی مخازن استراتژیک، ظرفیت ذخیرهسازی نفت خام کشور نیز افزایش یافت که این موضوع در مدیریت تولید، ذخیرهسازی و استمرار صادرات نفت نقش مهمی داشت و زمینه ثبت رکوردهای جدید صادراتی را فراهم کرد؛ موضوعی که وزیر نفت نیز به آن اشاره کردهاند.
